Autr
3 ay önce
Ekonomide Yoğun Gündem: Vergi ve SGK'dan Piyasaların Nabzına, SPK'dan Sert Adımlar ve Yapay Zeka Devrimi
Türkiye, 24 Ekim 2025'te yoğun bir ekonomik gündemle uyandı. TBMM Plan Bütçe Komisyonu'nda kabul edilen yeni vergi ve sosyal güvenlik düzenlemeleri, milyonlarca vatandaşı ve işletmeyi doğrudan etkileyecek değişiklikler içeriyor. Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) Başkanı Raci Kaya, aktüeryal dengeye ilişkin önemli açıklamalarda bulunarak, Türkiye'nin değişen demografik yapısı, düşen doğurganlık oranları ve EYT sonrası artan emekli sayısının SGK üzerindeki yükünü vurguladı. Kaya, Türkiye'de ortalama emeklilik süresinin Avrupa ülkelerine kıyasla oldukça kısa olduğunu belirterek, aktif/pasif dengesinin korunması için istihdamın hızla artırılması gerektiğini ifade etti. Ayrıca, cep telefonlarından alınan Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) matrahları yükseltilirken, sigara ve tütün ürünlerinde ÖTV oranı düşürülüp maktu vergi artırıldı. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) ise ihracat ve döviz kazandırıcı hizmetler reeskont kredilerinin günlük limitini 4 milyar liradan 4,5 milyar liraya çıkararak reel sektöre önemli bir destek sağladı.
Küresel Piyasalar ve Jeopolitik Gelişmeler Odağında
Küresel piyasalar, ABD'den gelecek kritik enflasyon verilerine odaklanmış durumda. ABD ve Çin liderlerinin Ekim sonunda yapacağı görüşme beklentisi, ticaret gerilimlerini hafifleterek Wall Street'te teknoloji hisseleri öncülüğünde yükselişi tetikledi ve Asya borsalarına da olumlu yansıdı. Enerji piyasalarında ise dikkat çekici bir hareketlilik yaşandı; ABD'nin Rusya'nın büyük petrol üreticilerine yönelik yaptırımları, arz kesintisi endişelerini artırarak petrol fiyatlarını Haziran ayından bu yana en keskin haftalık kazancına taşıdı. Brent petrolü haftalık bazda yüzde 7 artış kaydederken, altın dokuz haftalık rallisini sonlandırarak haftalık yüzde 3'lük bir düzeltme yaşadı. Öte yandan, ABD Başkanı Donald Trump'ın Kanada ile tüm ticaret müzakerelerini durdurduğunu açıklaması ve Beyaz Saray'ın Rusya Devlet Başkanı Putin ile olası bir görüşmenin "tamamen masadan kalkmadığını" belirtmesi, jeopolitik gündemin sıcaklığını koruduğunu gösterdi. Avrupa Birliği (AB) liderleri ise Rusya'nın dondurulmuş varlıklarının Ukrayna için kullanılması planında henüz anlaşma sağlayamadı.
Sermaye Piyasalarında SPK'dan Denetim ve Yeni Onaylar
Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), haftalık bülteninde bir dizi önemli karara imza attı. Selva Gıda, Orçay, Tatlıpınar Enerji ve Tera Yatırım'ın sermaye artırım taleplerine onay veren Kurul; Reysaş Taşımacılık, Anadolu Efes ve İş Faktoring gibi şirketlerin borçlanma aracı ihraç başvurularına da izin verdi. Yeni girişim sermayesi ve şemsiye fonların kurulmasına yönelik talepleri de olumlu karşılandı. Ancak SPK, piyasa bütünlüğünü koruma adına denetimlerini sıkılaştırdı. Duran-Doğan Basım, Batıçim, Vişne Madencilik ve Midas Menkul Değerler AŞ'ye toplamda milyonlarca liralık idari para cezaları uygulanmasına karar verildi. Ayrıca, izinsiz sermaye piyasası faaliyetinde bulunan internet siteleri ile pay piyasası manipülasyonu yaptığı tespit edilen şahıslar hakkında suç duyurularında bulunuldu ve işlem yasakları getirildi. İzinsiz kripto varlık hizmet sağlayıcılığı ve kaldıraçlı işlem sunan çok sayıda internet sitesine erişim engeli getirilmesi için hukuki süreç başlatıldı.
Yapay Zeka Devrimi ve Şirketlerin Stratejik Adımları
San Francisco'da düzenlenen OpenAI DevDay, yapay zeka teknolojilerindeki baş döndürücü gelişmeleri ve geleceğin iş dünyası üzerindeki dönüştürücü etkilerini bir kez daha gözler önüne serdi. "Agent builder" özelliği ve ChatGPT'nin adeta bir işletim sistemi gibi kurgulanması, teknoloji dünyasında "hepimiz sıfır noktasındayız" anlayışını pekiştirirken, hızın ve adaptasyonun önemini ortaya koydu. Bu küresel teknoloji rüzgarının yanı sıra, Türkiye'nin hazır giyim ve tekstil sektörünün önde gelen markalarından Desa, stratejik bir vizyonla dikkat çekti. Desa Yönetim Kurulu Başkanı Melih Çelet ve CEO Burak Çelet, ucuz iş gücüyle rekabet yerine katma değerli üretime odaklanarak, İtalya'daki fabrika yatırımları ve Düzce'deki insan kaynağı yetiştirme modelleriyle global markalarla işbirliklerini güçlendirme hedefini paylaştı. Bu yaklaşım, Bloomberg Businessweek Türkiye'nin "Şirketlerde Hattı Müdafaa Yılı" başlıklı sayısında vurgulanan, şirketlerin zorlu koşullara karşı dayanıklılık ve yenilikçi planlama çabalarıyla örtüşüyor.
Küresel Piyasalar ve Jeopolitik Gelişmeler Odağında
Küresel piyasalar, ABD'den gelecek kritik enflasyon verilerine odaklanmış durumda. ABD ve Çin liderlerinin Ekim sonunda yapacağı görüşme beklentisi, ticaret gerilimlerini hafifleterek Wall Street'te teknoloji hisseleri öncülüğünde yükselişi tetikledi ve Asya borsalarına da olumlu yansıdı. Enerji piyasalarında ise dikkat çekici bir hareketlilik yaşandı; ABD'nin Rusya'nın büyük petrol üreticilerine yönelik yaptırımları, arz kesintisi endişelerini artırarak petrol fiyatlarını Haziran ayından bu yana en keskin haftalık kazancına taşıdı. Brent petrolü haftalık bazda yüzde 7 artış kaydederken, altın dokuz haftalık rallisini sonlandırarak haftalık yüzde 3'lük bir düzeltme yaşadı. Öte yandan, ABD Başkanı Donald Trump'ın Kanada ile tüm ticaret müzakerelerini durdurduğunu açıklaması ve Beyaz Saray'ın Rusya Devlet Başkanı Putin ile olası bir görüşmenin "tamamen masadan kalkmadığını" belirtmesi, jeopolitik gündemin sıcaklığını koruduğunu gösterdi. Avrupa Birliği (AB) liderleri ise Rusya'nın dondurulmuş varlıklarının Ukrayna için kullanılması planında henüz anlaşma sağlayamadı.
Sermaye Piyasalarında SPK'dan Denetim ve Yeni Onaylar
Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), haftalık bülteninde bir dizi önemli karara imza attı. Selva Gıda, Orçay, Tatlıpınar Enerji ve Tera Yatırım'ın sermaye artırım taleplerine onay veren Kurul; Reysaş Taşımacılık, Anadolu Efes ve İş Faktoring gibi şirketlerin borçlanma aracı ihraç başvurularına da izin verdi. Yeni girişim sermayesi ve şemsiye fonların kurulmasına yönelik talepleri de olumlu karşılandı. Ancak SPK, piyasa bütünlüğünü koruma adına denetimlerini sıkılaştırdı. Duran-Doğan Basım, Batıçim, Vişne Madencilik ve Midas Menkul Değerler AŞ'ye toplamda milyonlarca liralık idari para cezaları uygulanmasına karar verildi. Ayrıca, izinsiz sermaye piyasası faaliyetinde bulunan internet siteleri ile pay piyasası manipülasyonu yaptığı tespit edilen şahıslar hakkında suç duyurularında bulunuldu ve işlem yasakları getirildi. İzinsiz kripto varlık hizmet sağlayıcılığı ve kaldıraçlı işlem sunan çok sayıda internet sitesine erişim engeli getirilmesi için hukuki süreç başlatıldı.
Yapay Zeka Devrimi ve Şirketlerin Stratejik Adımları
San Francisco'da düzenlenen OpenAI DevDay, yapay zeka teknolojilerindeki baş döndürücü gelişmeleri ve geleceğin iş dünyası üzerindeki dönüştürücü etkilerini bir kez daha gözler önüne serdi. "Agent builder" özelliği ve ChatGPT'nin adeta bir işletim sistemi gibi kurgulanması, teknoloji dünyasında "hepimiz sıfır noktasındayız" anlayışını pekiştirirken, hızın ve adaptasyonun önemini ortaya koydu. Bu küresel teknoloji rüzgarının yanı sıra, Türkiye'nin hazır giyim ve tekstil sektörünün önde gelen markalarından Desa, stratejik bir vizyonla dikkat çekti. Desa Yönetim Kurulu Başkanı Melih Çelet ve CEO Burak Çelet, ucuz iş gücüyle rekabet yerine katma değerli üretime odaklanarak, İtalya'daki fabrika yatırımları ve Düzce'deki insan kaynağı yetiştirme modelleriyle global markalarla işbirliklerini güçlendirme hedefini paylaştı. Bu yaklaşım, Bloomberg Businessweek Türkiye'nin "Şirketlerde Hattı Müdafaa Yılı" başlıklı sayısında vurgulanan, şirketlerin zorlu koşullara karşı dayanıklılık ve yenilikçi planlama çabalarıyla örtüşüyor.