Autr
5 gün önce
Genç İstihdam Hamlesiyle Sosyal Politikalar Ön Planda: Ekonomi ve Piyasalar Küresel Dinamiklerle Şekilleniyor
Genç İstihdam ve Sosyal Güvenlik Alanında Yeni Adımlar
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, "Genç İstihdam Hamlesi-Güç Tanıtım Programı"nı açıklayarak önümüzdeki üç yıl içinde 3 milyondan fazla genci istihdama kazandırmayı hedeflediklerini duyurdu. Toplam 445 milyar liralık bütçe ayrılan program kapsamında, stajyer çalıştırma zorunluluğu, mesleki eğitim öğrencilerini iş hayatına hazırlama, gençlere günlük 1375 TL cep harçlığı ve genel sağlık sigortası primlerinin devlet tarafından karşılanması gibi beş temel destek alanı bulunuyor. Özellikle 18-25 yaş arası gençlerin ilk altı aylık maaşları ve sigorta primleri devletçe ödenecek. Bu önemli açıklamanın yanı sıra, en düşük emekli aylığının yükseltilmesi için üst düzey bir toplantı planlandığı ve memur emeklilerine yapılan %18,60 zammın ardından kıdem tazminatı tavanının 64 bin 948 lira 77 kuruş olarak güncellendiği bildirildi.
Makroekonomik Göstergeler: Enflasyon ve Kurdaki Son Durum
Türkiye ekonomisinde reel efektif döviz kuru endeksi, Aralık ayında bir önceki aya göre 0,68 puan azalarak 71,11 seviyesine geriledi. Bu düşüşte nominal kur artışının Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) artışından daha fazla olması etkili olurken, Türk lirasının ABD doları ve avro karşısında değer kaybettiği görüldü. Mevsim etkisinden arındırılmış aylık TÜFE ise Aralık'ta %1,67 artarak enflasyonist baskıların devam ettiğini gösterdi. Enerji fiyatlarında azalma gözlenirken, gıda ve alkolsüz içecekler ile hizmet sektöründeki artışlar öne çıktı. Hazine ve Maliye Bakanlığı da 5 yıl vadeli tahvil ihracında ihale öncesi satışlarla birlikte 71,2 milyar TL borçlandı.
Küresel Piyasalar ve Sektörel Beklentiler
Uluslararası piyasalarda ABD Merkez Bankası (Fed) yetkililerinden gelen sinyaller, 2026 yılında 100 baz puandan fazla faiz indirimi olabileceği beklentisini güçlendiriyor. Avrupa cephesinde ise Almanya'da enflasyon Aralık'ta beklenenden hızlı yavaşlayarak %2'ye geriledi. Bu durum, Avrupa Merkez Bankası'nın (AMB) yakın zamanda faiz oranlarında bir değişiklik yapmayacağı yönündeki beklentiyi destekliyor. Öte yandan, elektrikli araç (EV) piyasasında küresel satış büyümesinin 2026'da yavaşlayacağı öngörülüyor. Çin'in teşvikleri azaltması, Avrupa'nın içten yanmalı motorlardan çıkış süresini uzatması ve ABD'li üreticilerin stratejik geri adımları bu yavaşlamanın ana nedenleri arasında gösteriliyor. Lojistik sektörü ise 2026 gündemini hız, entegrasyon ve rekabetçilik olarak belirlerken, Kızıldeniz'deki güvenlik riskleri ve Orta Koridor'un artan önemi gibi jeopolitik faktörler ve yeşil lojistik dönüşümünün gerekliliği vurgulandı.
Yapay Zeka Çağında Telif Hakları Tartışması Derinleşiyor
Yapay zeka (YZ) teknolojilerindeki baş döndürücü gelişmeler, beraberinde "telif hakkı ve veri sahipliği krizi"ni de getiriyor. YZ sistemlerinin eğitiminde kullanılan devasa miktardaki telif korumalı içeriğin sahiplerinden açık rıza alınmadan veri havuzlarına dahil edilmesi, küresel ölçekte hukuki tartışmaları alevlendiriyor. The New York Times'ın OpenAI ve Microsoft'a açtığı dava bu krizin en çarpıcı örneklerinden biri olarak öne çıkarken, yazarlar, görsel sanatçılar ve müzisyenler de benzer davalarla haklarını aramaya başladı. Bu durum, yaratıcı ekonominin sürdürülebilirliği ve insan emeğinin değeri üzerinde ciddi sorular doğururken, politika yapıcıların şeffaflık, adil tazmin mekanizmaları ve inovasyonu engellemeden insan üretimini koruyan yeni yasal düzenlemeler geliştirmesi gerektiği belirtiliyor.