Yapay zeka çiplere talebi patlattı, RAM fiyatları 6 kat fırladı

Yapay zeka yatırımları dünya genelinde hız kazandıkça teknoloji tarafında yeni bir tedarik krizi yaşanıyor. Çip üreticileri, yapay zeka sistemlerinde kullanılan yüksek bant genişliğine sahip bellek çiplerine yani HBM çiplerine üretim kapasitesini kaydırıyor. Bu durum ise bilgisayarlarda ve akıllı telefonlarda kullanılan geleneksel RAM çiplerinin arzını ciddi şekilde daraltıyor.

Sektörde "RAMaggedon" olarak adlandırılan bu bellek çipi sıkışıklığının 2027 yılında daha da derinleşebileceği ve 2028 boyunca sürebileceği söyleniyor. Geleneksel bellek çiplerinin fiyatları son bir yılda 5 ila 6 kat kadar arttı. Tüketiciler yükselen maliyetler nedeniyle yeni cihaz almak yerine eski bilgisayarlarını yükseltmeyi tercih ediyor. Üreticilerin de bu maliyet baskısını önümüzdeki dönemde ürün fiyatlarına yansıtmaması beklenmiyor.

Bunun arkasında dünyanın en büyük bellek üreticileri Samsung Electronics, SK hynix ve Micron'un yapay zeka veri merkezlerinde kullanılan HBM üretimine öncelik vermesi yatıyor. Bu değişiklik sadece bilgisayar ve telefon cephesini etkilemiyor. Otomobil üreticileri de araç içindeki elektronik sistemlerde kullanılan bellek maliyetlerinin yükseldiğini belirtiyor. Bu maliyet artışının yeni otomobil fiyatlarına da yansıyabileceği konuşuluyor.

Bir yandan da Çinli bellek üreticisi ChangXin Memory Technologies gibi şirketlerin önü açılıyor. Halka arzının ardından şirket Çin'in en değerli firmalarından biri haline geldi.

Yapay zeka yatırımları büyümeye devam ettikçe geleneksel bellek tarafındaki bu sıkışıklığın süreceği, tüketici elektroniğinden otomotive kadar pek çok ürüne zam olarak yansıyacağı değerlendiriliyor.

Piyasa Etki Analizi
Bu durum küresel enflasyonist baskıları destekleyen bir unsur olarak öne çıkıyor. Teknoloji ve otomotiv sektöründe maliyetlerin yükselmesi, bu firmalara bağlı tedarik zincirindeki pek çok şirketi de etkiliyor. Türkiye'de ithal girdi maliyetleri zaten yüksekken, bileşen fiyatlarında böyle bir artışın yaşanması cari açık ve enflasyon tarafında ek bir risk unsuru olarak değerlendirilebilir. Ayrıca yapay zeka ve çip üretimi konusunda öne çıkan firmaların hisse senedi piyasalarında daha fazla ilgi görmesi bekleniyor.