Günün Konuları (154)
Irak Petrol Tedarikinde Kritik Kesinti: Tüm Terminallerde Yükleme Durduruldu
Yeşil Pasaport Kapsamı Genişliyor: 6 Meslek Grubu İçin Yasa Teklifleri Sunuldu
Nükleer Enerji Yatırımcılarına Vergi Kıyakları: Güneşten Sonra Sıra Nükleerde
Uluslararası Yatırım Bankası Türk Bankaları Hakkında Görüşünü Olumsuza Çevirdi
Devasa Teslimat Piyasasında Birleşme: Uber, Delivery Hero'yu 14,8 Milyar Dolara Satın Alıyor
Mayıs Ayında Sanayi Üretimi Aylık Bazda Yüzde 2,9 Azaldı; İmalat Sektörü Öncülüğünde Düşüş Gerçekleşti
Türk Lirasıyla Gerçekleştirilen Dış Ticaret Hacminde İlk Yarıda Yüzde 10,7 Artış
Vergi Borcu Taksitlendirmesine Yoğun Talep: 228 Bin Mükellef Başvurdu, Toplam Borç 206 Milyar Lirayı Buldu
Bursa'da 20 Milyon Dolarlık Stratejik Altyapı Yatırımı: Günlük 50 Bin Metreküp Atık Su Sanayiye Kazandırılacak
Yeni Yarı İletken Devleri: Yapay Zeka Talebini Karşılamak İçin 9,3 Milyar Dolarlık Yatırım Hamlesi
Petrol Fiyatlarındaki Sert Yükseliş Tahvil Piyasalarını Baskı Altına Aldı: Fed'in Politika Yörüngesi Değişebilir
Nippon Paint'ten AkzoNobel'in Dekoratif Boya Birimi İçin 8,55 Milyar Dolarlık Teklif
Umman ve İran'dan Hürmüz anlaşması
ABD'den İran'a Yeni Saldırılar Başlatıldı
ABD Tahvil Getirilerinde Yükseliş Sinyali: Enflasyon ve Jeopolitik Riskler Piyasayı Hareketlendiriyor
Tayvanlı çip üreticisinden beklentilerin üzerinde satış performansı
Bitcoin 200 Haftalık Hareketli Ortalamanın Altına Geriledi: Enflasyon ve Jeopolitik Riskler Baskı Yaratıyor
Türk Lirası Mevduat Payı 11 Yılın Zirvesinde: Yüzde 62 Ulaştı
Irak ile Türkiye Arasında 12 Aylık Petrol Anlaşması Hazır, Boru Hattı Kapasite Artışı Planlanıyor
TCMB Verileri ve Bakan Şimşek'ten Ters Dolarizasyon Değerlendirmesi
ABD İkinci El Konut Satışlarında Beklentilerin Altında Düşüş
Kadın Girişimcilere Yönelik 140 Milyar TL'lik Finansman Desteği
Fed Para Politikası İçin Beslendiği Beş Yeni Çalışma Grubu Kurdu
Japonya Açıklarında Eşi Görülmemiş Görünmez Altın Rezervi Keşfedildi: Yatırımcılar İçin Yeni Bir Değerli Metal Kaynağı mı?
Brent Petrol Fiyatları Jeopolitik Gerilimlerle Yükseliyor
Elektrikli otomobillerden sonra sıra elektrikli uçaklarda: İlk seferler için tarih belli oluyor
Avrupa'da faaliyet gösteren çeşitli girişim şirketleri 500 kilometre menzile sahip elektrikli uçaklar üzerinde çalışıyor. Avrupa Birliği Havacılık Güvenliği Ajansı'nın yaptığı analize göre bu mesafe, Avrupa'daki mevcut uçuş rotalarının yaklaşık dörtte birini kapsıyor. Londra-Dublin, Atina-Santorini, Barselona-İbiza, Roma-Sardinya gibi yoğun hatlar bu rotalar arasında öne çıkıyor. Özellikle demiryolu bağlantısı olmayan ada ve deniz geçişli güzergahlarda karbon emisyonlarının azaltılmasında elektrikli uçakların önemli bir rol oynaması bekleniyor.
Almanya merkezli bir girişim olan Vaeridion, 2030 yılına kadar sertifika almayı hedeflediği dokuz koltuklu elektrikli yolcu uçağı üzerinde çalışıyor. Şirket, havayolları ve özel jet işletmecilerinden 100 uçaklık ön sipariş aldığını duyurdu. İlk nesil elektrikli uçakların sınırlı yolcu kapasitesi nedeniyle büyük jetlerle doğrudan rekabet etmesi beklenmiyor. Ancak büyük havalimanlarına bağlantısı olmayan kırsal ve bölgesel hatlarda ciddi bir ihtiyaç doğurabileceği öngörülüyor.
Hollanda'da ise Elysian Aircraft firması, KLM ile birlikte çalışarak 2035'e kadar yaklaşık 90 yolcu taşıyabilecek ve 1.000 kilometre menzile sahip tamamen elektrikli bir uçak geliştirmeyi planlıyor. Fransız Aura Aero şirketi de 19 koltuklu ve 1.500 kilometre menzilli hibrit-elektrikli bölgesel uçağını 2029 sonuna kadar sertifikalandırmayı hedefliyor.
Elektrikli uçaklar uçuş sırasında fosil yakıt kullanmadığı için karbon emisyonu, hava kirliliği ve gürültü konusunda önemli avantajlar sağlıyor. Hibrit sistemlerde ise sürdürülebilir havacılık yakıtı kullanılarak emisyonların yüzde 80'e kadar düşürülebileceği belirtiliyor. Tabii burada bir uyarı var: elektrikli uçakların gerçek çevresel faydası, kullanılan elektriğin üretim kaynağına ve batarya üretim sürecindeki emisyonlara bağlı. Avrupa Komisyonu ise havacılığın karbonsuzlaştırılması hedefi kapsamında elektrikli uçak projelerini destekleyecek finansman araçlarının kapsamını genişletmeyi planlıyor.
Piyasa Etki Analizi
Bu gelişme kısa vadede döviz ve altın piyasalarını doğrudan etkileyecek bir haber olmasa da bazı dolaylı bağlantılara dikkat çekmek gerekiyor. Öncelikle elektrikli uçakların yaygınlaşması uzun vadede jet yakıtı talebini baskılayabilir. Jet yakıtı talebindeki olası düşüş, ham petrol fiyatları üzerinde aşağı yönlü bir etki yaratabilir. Brent petrol fiyatlarında uzun vadeli bir baskı oluşması, petrol ihracatçısı ülkelerin gelirlerini ve dolayısıyla bazı para birimlerini etkileyebilir. Ayrıca elektrikli uçak geliştirme sürecinde batarya hammaddesi olan lityum, kobalt ve nikel gibi metallere olan talep artacaktır. Bu metallerin fiyatlarında yukarı yönlü hareketler yaşanabilir. Havacılık sektöründe dönüşümü önceden gören yatırımcılar, batarya teknolojisi ve sürdürülebilir yakıt üreten şirketlerin hisselerine ilgi gösterebilir. Türkiye açısından ise THY ve Türk havacılık sektörünün bu dönüşüme nasıl ayak uyduracağı ilerleyen dönemde önemli bir konu olacak.