Günün Konuları (154)
Yapay Zeka ve Robotların Yaygınlaşmasıyla Büyüyen Deflasyon Tehlikesi
Fed'den faiz artışı sinyali: Eylül toplantısı öncesinde tartışma kızışıyor
Sanayi üretiminde durağan dönem: Faiz indirimi için uygun ortam görünmüyor
Türk Altını Uluslararası Fiyatın Altına Düştü: Kilogramda 300 Dolarlık Eksi Makas
Türkiye küçük modüler nükleer reaktörlerle enerji yolculuğuna hazırlanıyor
Konut yatırımı geri dönüş süreleri kısalıyor, iller arasında büyük fark var
Hürmüz Boğazı gerilimi Avrupa doğal gaz fiyatlarını fırlattı
JPMorgan'dan dolar stratejisinde kritik değişiklik
Nvidia 500 milyar dolarlık yapay zeka altyapı finansmanı kuruyor
New York borsası negatif kapandı, petrol ve jeopolitik endişeler gündemde
Avrupa'da mısır arzı kriz noktasına geldi, üretim tahminleri sert düşüyor
Kredi kartı kullanımında yeni dönem: Bankalar artık daha detaylı bakıyor
Altın fiyatları 7 ayın en yükseğine çıktı, güçlü yükseliş sürüyor
Intel 15 milyar dolarlık hisse satışı planlıyor
Grönland'da 1 Trilyon Dolarlık Petrol Bulunduğu Öne Sürülüyor
Altın borsasında kilogram fiyatı geriledi
Erdoğan Avusturya ile ticaret hacmini 5 milyar dolara çıkarmak istiyor
Haziran'da sanayi üretimi beklenenin altında kaldı
İnşaat Maliyetleri Yıllık Bazda Yaklaşık Yüzde 29 Oranında Yükseldi
Finansal Verilerin Gecikmeli Sunulduğuna Dair Bilgilendirme
Hazine borçlanma ihalesinde 72 milyar lira civarında yeni borçlanma gerçekleştirdi
JPMorgan dolar pozisyonunu nötr'e çekti
Euro Bölgesi Yatırımcı Güveni Son Altı Ayın En Yüksek Seviyesine Çıktı
Berkshire Hathaway'de strateji değişikliği: dev nakit rezervi artık yatırıma yönlendiriliyor
Yapay zeka yatırımlarında yeni engel: yerel halk itirazları 130 milyar doları bloke ediyor
Haziran Bütçe Fazlası 114 Milyar TL, Ancak İlk 6 Ayda 942.8 Milyar TL Açık Gerçekleşti
Haziran ayında bütçe gelirleri bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 66 artarak 1.51 trilyon TL'ye yükseldi. Bütçe giderleri aynı dönemde yüzde 12.6 artışla 1.40 trilyon TL olarak gerçekleşti. Bu dönemde faiz dışı fazla 315.8 milyar TL olarak hesaplandı.
Ocak-haziran dönemine bakıldığında bütçe gelirleri yüzde 39.1 artarak 7.79 trilyon TL'ye, bütçe giderleri ise yüzde 32.7 artarak 8.73 trilyon TL'ye ulaştı. Bu dönemdeki 942.8 milyar TL'lik açığın önemli bir kısmını 1.46 trilyon TL ile faiz giderleri oluşturdu. Faiz giderlerindeki artış yüzde 31.7 olarak kaydedildi. Ayrıca personel giderleri yüzde 42.7, sosyal güvenlik prim ödemeleri ise yüzde 49.3 oranında arttı.
Vergi tarafında ise Performans güçlüydü. Haziran ayında vergi gelirleri yüzde 72 oranında artış gösterdi. Gelir vergisi tahsilatı yüzde 146, dahilde alınan KDV yüzde 90, damga vergisi yüzde 110 oranında artarken, ÖTV tahsilatında yüzde 0.1'lik sınırlı bir düşüş gözlendi. İlk altı aylık dönemde vergi gelirleri toplamda yüzde 38.7 artarak 6.62 trilyon TL'ye ulaştı. Gelir ve kurumlar vergisi tahsilatı yüzde 54'ün üzerinde artış kaydetti.
Piyasa Etki Analizi
Türkiye Piyasalarına Etkisi: Yüksek bütçe açığı ve bunun içinde belirleyici olan faiz giderleri, Hazine'nin borçlanma ihtiyacını ve piyasadaki likidite talebini desteklemeye devam edecektir. Bu durum, Hazine'nin ihraç edeceği yeni tahvillerin getiri beklentilerini yukarı yönlü baskılayabilir ve dolayısıyla gösterge tahvil faizlerini yüksek seviyelerde tutabilir. Yüksek faiz giderleri, mali disiplin konusundaki kaygıları gündemde tutarak Türk lirası üzerindeki değer kaybı baskısını da dolaylı yoldan besleyebilir. Vergi gelirlerindeki güçlü artış ise ekonomideki resmi aktivite ve enflasyonun bir yansıması olarak, merkezi yönetimin gelir tarafını desteklemektedir; ancak bu gelir artışı mevcut harcama ve borç servis yükünü dengelemekte yeterli olamamaktadır.
Dünya Piyasalarına Etkisi: Türkiye'deki yüksek ve sürdürülebilir bütçe açıkları, ülkenin kredi risk algısını ve dolayısıyla eurobondlarının getiri spreadlerini etkileyen temel faktörlerden biri olmaya devam eder. Bu durum, Türkiye varlıklarına yönelik uluslararası yatırımcı iştahını belirlerken, gelişmekte olan piyasalardaki risk algısıyla da birlikte hareket eder. Yüksek faiz yükü, merkez bankasının enflasyonla mücadeledeki parasal sıkılaştırmasına gölge düşürebilir ve bu durum, global yatırımcıların Türkiye'deki reel getiri beklentilerini yeniden fiyatlandırmasına yol açabilir.