Enflasyon Yüzde 30 Seviyesinde Takıldı, Tek Haneli Rakamlar İçin Bekleyiş Uzuyor

Enflasyonla mücadelede geç kalınmasının faturası ağır çıkıyor. Yıllık enflasyon yüzde 30 civarında bir seviyede kilitlendi. Uzmanlara göre tek haneli rakamlar için bile 2028 yılı çok iyimser bir tahmin. Sorunun temelinde yapısal eksiklikler var. Sağlık hizmetleri gibi kalemlerde aylık fiyat artışları yüzde 10'u buluyor. Gıda fiyatlarında yaz aylarında beklenen düşüş ise yaşanmıyor. Haziran'da yüzde 0,17 olan gıda enflasyonu, Temmuz'da yüzde 1,61'e fırladı. Buna karşın hava koşulları iyi, zirai don riski de yok. Uzman, bunu tarımsal alandaki köklü reformların eksikliğine bağlıyor.

Bu durum sadece cüzdanları değil, ülkenin genel refah seviyesini de olumsuz etkiliyor. Sosyal ilerleme endeksinde Türkiye, son yıllarda ciddi bir düşüş yaşadı. 2010'larda 65. sıradayken, şimdi 170 ülke arasında 85. sıraya geriledi. Emekli maaşları ve asgari ücretin açlık sınırının altında kalması, bu gerilemenin en önemli nedenlerinden. İnsanların temel geçim kaygıları, bireysel özgürlüklerin önüne geçmiş durumda.

Maliye politikaları da eleştirilerin odağında. Bütçe açığının temel sebebinin gelirlerin yetersizliği değil, harcamaların kontrol edilememesi olduğu belirtiliyor. Yapay zeka ile vergi tahsilatı improves etse de, kamu harcamaları enflasyonun çok üzerinde artmaya devam ediyor. Hazine'nin geçmişten miras yüksek faizli borç yükü, geleceğe de taşınıyor. Enflasyonla mücadeleye ancak gerçek anlamda bir kamu tasarrufu katkı verebilir.

İlerisi için riskler devam ediyor. Konut kiralarındaki aylık yüzde 2,5'lik artış, eylül ayında eğitim masraflarının da eklenmesiyle enflasyonu daha da yukarı itebilir. Kira artışlarının yüzde 30'un üzerinde seyretmesi, hane halkı üzerindeki baskıyı artırıyor.

Piyasa Etki Analizi
Enflasyonun bu kadar yüksek vekanmış bir seviyede kalması, Merkez Bankası'nın faiz indirimlerine devam etmesini zorlaştırır. Bu durum Türk Lirası üzerinde değer kaybı baskısı yaratabilir. Sabit getirili menkul kıymetlere olan ilgiyi artırabilir. Enflasyonunkanması, altın gibi enflasyona karşı korunma talebini destekleyebilir. Gıda ve barınma kalemlerindeki ısrarlı yüksek artış, tüketici güvenini ve harcama iştahını baskı altında tutarak şirket kârlılıklarına olumsuz yansıyabilir.