Günün Konuları (154)
Sanayi politikasında yeni bir yol haritası
Borsadaki Anormal Getiriler ve Olası Manipülasyon Riskleri
Yeşil Jeoekonomi: Küresel Rekabetin Yeni Alanı
Brent petrol, jeopolitik gerilimlerin hafiflemesiyle sert düştü
SpaceX hisselerindeki sert düşüşe Wall Street'ten yeni yatırım aracı
Aramco'dan Asya pazarı için yeni fiyatlandırma planı
Petrol Fiyatları Yükselişe Geçti: Ortadoğu Gerilimi Tırmanıyor
Rusya, tahıl sevkiyatı için gemileri silahlandırmayı planlıyor
Arçelik'te Zarar Serisi Sona Erdi
ABD mortgage faizleri yükselişini sürdürüyor
TCMB'den Yeni Hizmet: Hangi Kurumlarda Hesabım Var?
TEPAV temmuz gıda fiyat verilerini açıkladı
Avrupa'da emekli nükleer santrallerin yeni rolü
Türkiye'nin Latin Amerika ihracatı ilk 6 ayda 2,5 milyar doları aştı
Bakır ve Demir Cevherinde Çin Baskısı Piyasaları Böldü
Yüksek faizler ve enflasyon baskısı Türk bankalarını zorluyor
Merkez Bankası e-Devlet'e yeni bir hizmet ekledi
Yastık altındaki altınlar için yeni dönem: Dijital maden sistemi devreye giriyor
Deutsche Bank'ın ikinci çeyrek bilançosunda beklenenden güçlü sonuçlar
ABD konut fiyatlarında mayıs ayında yıllık artış yüzde 1,1'e ulaştı
Türkiye-Irak ticaretinde yeni hedef: 30 milyar doların üzerine çıkılacak
Rekabetçi bir Türkiye modeli yatırımları nasıl etkiler?
Netflix, İngiltere'de İlk Tercih Sıralamasında BBC'yi Geçti
ABD'de Gıda Fiyatları 50 Yılın Zirvesinde: Enflasyon ve Tüketici Davranışları Değişiyor
Husi Saldırısı Sonrası Aramco Cizan Rafinerisini Kapatma Kararı Aldı
Türkiye küçük modüler nükleer reaktörlerle enerji yolculuğuna hazırlanıyor
Bu reaktörlerin en dikkat çekici tarafı boyutları. Bir TIR'a sığacak kadar küçükler. Sanayi tesislerine, askeri alanlara ya da afet bölgelerine kurulabiliyorlar. Jeneratörlerin aksine kesintisiz enerji verebiliyorlar. Her bir reaktör 5 bin ila 150 bin konuta elekrik sağlayabiliyor.
SMR'ler 10 ile 300 megavat arasında kapasiteye sahip. Mikro modüler reaktörler ise 10 megavatın altında kalıyor. Kent merkezlerinin çevresine yüzlerce adet kurulması öngörülüyor.
Dünya genelinde bu alanda ciddi bir yarış var. ABD 2030'a kadar 10'dan fazla SMR devreye almayı planlıyor. Kanada 2035'e kadar 300 megavat kapasiteli ilk projesini tamamlayacak. Güney Kore kendi tasarımı olan SMART'ı ihracat konusu yapmak istiyor. Türkiye'nin bu yarışa erken aşamada dahil olması stratejik bir hamle olarak görülüyor.
Resmi Gazete'de yayımlanan kanunla nükleer yatırımlara vergisel teşvikler de eklendi. Yatırım kapsamında düzenlenen kağıtlar damga vergisinden istisna tutuldu. 31 Aralık 2045'e kadar nükleer santral yatırımlarında indirim yoluyla telafi edilemeyen KDV'nin iade edilmesi sağlandı. Ayrıca ilişkili şirketlerden alınan borçta örtülü sermaye hesaplama oranı yüzde 50'den yüzde 25'e düşürüldü. Bu düzenlemeler yatırımcılar için borçlanmayı kolaylaştıracak bir ortam yaratıyor.
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar daha önce SMR'lerin yeni nükleer çağın en önemli unsurlarından biri olduğunu söylemişti. Türkiye'nin sanayi gücünün bu teknolojiyi üreten ülkeler arasına sokabileceğine inandığını belirtmişti.
SMR yatırımları sadece enerji üretimiyle sınırlı kalmayacak. Yerli üretim ve sanayi altyapısının gelişmesi hedefleniyor. Yeni bir sanayi ekosistemi oluşturulması, istihdam yaratılması ve ihracata katkı sağlanması planlanıyor.
Piyasa Etki Analizi
Bu haber doğrudan döviz veya altın piyasalarını kısa vadede etkileyecek bir gelişmenin ötesinde uzun vadeli yapısal bir dönüşümü işaret ediyor. Ancak nükleer enerji yatırımları büyük ölçekli sermaye gerektirdiği için Türkiye'nin cari açığı ve borçlanma ihtiyacı üzerinde orta vadede etkisi olabilir. Vergi teşvikleri ve örtülü sermaye oranının düşürülmesi yabancı sermaye girişini teşvik edici bir hamle olarak yorumlanabilir. Enerji ithalatının azalması ise uzun vadede cari dengeyi olumlu yönde etkileyebilir. Akkuyu projesinde Rusya ile olan işbirliği göz önüne alındığında, SMR'lerde hangi ülkelerle çalışılacağı döviz üzerinde belirleyici olabilir.