Sanayi sectorunde karlarin buyuk kismi finansman giderlerine gidiyor

Turkiye'nin ikinci buyuk 500 sanayi kurulusunun 2025 yili performans raporu, sektorun ciddi mali sikintilarla kars karsiya oldugunu ortaya koydu. Uretimden satislarda nominal olarak yuzde 25.7'lik bir artis gozlenirken, uretici enflasyonu cikarildiginda reel buyume sadece yuzde 0.2 seviyesinde kaldi. Bu, son ucyilda surekli gerileyen reel satislarin ancak cok sinirli bir sekilde toparlanabildigini gostermekte.

En dikkat cekici tablo finansman giderlerinde goruldu. Sirketlerin finansman giderleri yuzde 45.2 artarak 138 milyar liraya ulasti. Ayni donemde elde edilen 160 milyar liralik faaliyet karinin yuzde 86.7'si, yani neredeyse tamami faiz ve diger finansman odemelerine gitti. Bu oran son on yilin ortalamasi olan yuzde 47.3'un cok ustunde.

Sirketlerin toplam borclari yuzde 50.2 artarak ozkaynaklarin uzerine gecti. Borclarin aktifler icindeki payi yuzde 51.8'e yukseldi. Yukselen kredi maliyetlerine ragmen isletmelerin finansman ihtiyaci arttikca daha fazla borclanmak zorunda kaldigi goruluyor. Ihracat performansinda da gerileme yasandi ve toplam ihracat icindeki payi dustu.

Kar marjlarinda iyilesme olmasina ragmen (faaliyet karliligi yuzde 7.7), bu oran son on yilin ortalamasinin cok altinda. Zarar eden sirket sayisi yuzde 2008 krizinden bu yana en yuksek ikinci duzeyde seyretti. Ayrica AR-GE harcamalarina ayiran sirket sayisi ve harcamanin satislara orani duse devam etti.

Piyasa Etki Analizi
Bu rapor, yuksek faiz ve enflasyon ortaminda reel ekonominin uretim ve kar elde etme kapasitesinin nasil eridigini acikca gosteriyor. Sanayi sirketlerinin kredibilitesini zayiflatacak bu tablo, kredi riski premiumlarini yukari tasiyabilir. Tum sirketlerin finansman ihtiyacinin arttigi, buna karsin uretimin reel olarak neredeyse durdugu bir donemde, Merkez Bankasi'nin faiz indirimleri icin eli zayifliyor. Bu durum, yuksek faiz oranlarinin daha uzun sure kalacagi beklentisini guclendirebilir. Doviz ve altin piyasalari icin, kurumsal borclanma maliyetlerinin yuksek kalacagi ve reel getiri arayisinin surecegi bir ortam olarak yorumlanabilir. Ayni zamanda, sirketlerin kar edememesi ve borclanma sikintisi, borsa icin de olumsuz bir fundamental tablo ciziyor.


sanayi sirketlerinin karlarinin buyuk bolumunu finansman giderleri yutuyor.