Yapay zeka yatırımları bakır ve nikel başta olmak üzere baz metal fiyatlarını zirveye taşıdı

Temmuz ayında baz metal fiyatları ciddi bir yükseliş yaşadı. Hem yapay zeka kaynaklı talebin artması hem de küresel çapta arz endişelerinin gündemde olması bu hareketi tetikledi. Veri merkezleri, yarı iletken üretimi ve elektrik altyapısına yapılan yatırımlar hız kazandıkça bakır ve nikel gibi sanayi metallerine olan ihtiyaç belirgin biçimde arttı.

Tezgah üstü piyasada temmuz ayı rakamlarına bakıldığında bakır yüzde 4.7, alüminyum yüzde 2.5, kurşun yüzde 0.2, nikel yüzde 5.2 ve çinko yüzde 2.5 değer kazandı. En sert hareket nikel ve bakır tarafında yaşandı.

Bakır cephesinde arz endişeleri öne çıktı. Mevcut maden projelerinin artan talebi karşılayamayacağı beklentisi piyasayı germeye devam ediyor. Buna Çin tarafından gelen güçlü talep ve küresel stokların erimesi eklenince fiyatlar yukarı yönlü baskı altında kaldı. Şili'deki üretim belirsizlikleri, düşük izabe ücretleri ve operasyonel sorunlar da arz tarafındaki sıkışıklığı derinleştiren etmenler arasında. ABD'nin bakır ithalatına yeni gümrük tarifeleri getirebileceği yönündeki beklentiler de fiyatlara yansıyor. Öte yandan Güney Kore ile Şili arasında lityum ve bakır tedarik zinciri konusunda imzalanan iş birliği anlaşmaları, uzun vadede talep tarafında iyimserlik yarattı.

Alüminyuma bakıldığında Orta Doğu kaynaklı jeopolitik riskler ve düşük stok seviyeleri fiyatların yükselmesinde etkili oldu. Londra ve Şanghay borsalarındaki stokların gerilemesi arz risklerini gündemde tutarken Endonezya'dan gelen sevkiyat aksaklıkları da piyasadaki sıkışıklığı artırdı. Uluslararası Enerji Ajansı da son raporunda kritik minerallerdeki arz baskısının bakır ve alüminyum fiyatlarını yukarı taşıdığına dikkat çekti.

Niksel tarafında ise Endonezya'nın üretim kotaları ve ABD gümrük tarifeleri beklentileri maliyet endişelerini gündemde tutuyor. Çinkoda da düşük stoklar ve arz riskleri fiyatların yükselişini destekleyen ana nedenler olarak öne çıkıyor.

Bir emtia piyasası uzmanı yapay zeka yatırımlarının baz metal talebinde en önemli kaynaklardan biri haline geldiğini belirtiyor. Küresel ölçekte yatırım harcamalarının en hızlı büyüdüğü alanın yapay zeka olduğunu ve bu büyümenin bakır başta olmak üzere pek çok baz metalde talebi artırdığını söylüyor. Yapay zeka şirketlerinin hisselerinde dönemsel dalgalanmalar yaşanmasına rağmen sektördeki reel yatırımların güçlü biçimde devam ettiğini vurgulayan uzman, bu eğilimin önümüzdeki dönemde de baz metal fiyatlarını desteklemeyi sürdürebileceği görüşünde.

Piyasa Etki Analizi
Yapay zeka yatırımlarının hız kesmemesi, bakır ve nikel gibi metallerde talep tarafındaki baskıyı uzun süre gündemde tutabilir. Bu durum özellikle enerji ve elektrifikasyon projelerinde maliyetlerin yukarı kalmasına neden olabilir. Türkiye'de inşaat ve imalat sanayisinde kullanılan bu metallere yönelik fiyat artışı, yurt içi enflasyon üzerinde de dolaylı bir baskı unsuru olarak değerlendirilebilir. Öte yandan ABD'nin olası gümrük tarifeleri küresel ticaret akışlarını yeniden şekillendirebilir ve bu da emtia fiyatlarında dalgalanmayı artırabilir. Arz tarafındaki yapısal sorunlar çözülmediği sürece baz metal fiyatlarında düzeltme sınırlı kalabilir.