Günün Konuları (154)
Borsa İstanbul güne hafif yükselişle başladı
Altın, zayıf dolar ve gerileyen petrol fiyatlarıyla yükselişini sürdürdü
Bakır fiyatları tarihi zirvesinin hemen altında seyrediyor
JPMorgan TL faiz swapı pozisyonundan kâr elde ederek çıktı
Fed yetkilisi Schmid: Enflasyonu düşürmek için faizlerin daha da yükselmesi gerekebilir
Citi'den Türkiye enflasyonu için zorlu patika uyarısı
TCMB verileri: Reel efektif döviz kuru temmuzda hafif yükseldi
Yapay zeka yatırımları Caterpillar'ı rekorlara taşıdı, sipariş birikimi tarihi zirveye çıktı
analistler türkiye'de faizlerin daha uzun süre yüksek kalması gerektiğini söylüyor
Türkiye Londra ve Dubai'deki belirsizlikleri değerlendirerek zengin yatırımcıları kendine çekmeye çalışıyor
TCMB verilerine göre temmuz ayında Türk lirasının reel gücü arttı
Goldman Sachs: Dolar değer kaybetmezse Türkiye faiz indirimine geçemez
bp'nin ikinci çeyrek kârı beklentilerin çok üzerinde geldi, yüzde 150 arttı
Deutsche Bank'ın altın hedefi yatırımcıların radarında
Dev bankalar altının rotasını çizdi: Yıl sonunda rekor bekleniyor
Petrol fiyatlarında jeopolitik gerilim tavan yaptı: Hürmüz Boğazı uyarısı
Merkez Bankası döviz dönüşüm desteğinde yeni kurallar getirdi
Imalat sektorunde durusma 28 aya ulasti, enflasyon baskisi hafifliyor
Temmuz ihracatı tarihi rekor kırdı ama cari açık baskısı devam ediyor
Lufthansa'nın kârı pilot grevi ve yakıt maliyetleriyle çakıldı
Goldman Sachs Türkiye'de faiz indirimi beklentilerini öteledi
BBVA Research temmuz verileri sonrası yıl sonu enflasyon ve faiz beklentisini korudu
Çin'den ASML rakibi: Yerli litografi makinesi üretimi başladı, ilk teslimatlar 2026'da
Aishengna'nın hissedarları arasında Shanghai Electric Holding ve Shanghai International Trust şirketleri bulunuyor. 2023'te kurulan şirket, daha önce Huawei destekli SiCarrier ile bağlantılı çalışan Yuliangsheng ekibini bünyesine kattı. Bu ekip, geçtiğimiz yıl Çin'in ilk yerli immersion DUV prototiplerinden birini test etmişti.
Üretilen ilk makinelerin, SMIC, Hua Hong Semiconductor ve CXMT gibi Çin'in ana çip üreticilerine teslim edilmesi öngörülüyor. Bu şirketler, yapay zeka ve veri merkezi yatırımlarında kritik olan DRAM bellek çipleri de dahil olmak üzere, ülkenin stratejik yarı iletken hedeflerinin merkezinde yer alıyor. Immersion DUV makineleri, su tabakası kullanarak daha hassas devre desenleri basabiliyor ve çoklu desenleme teknolojisiyle daha gelişmiş çiplerin üretimine olanak tanıyor.
Ancak Çin'in bu yeni makinelerinin henüz ASML'nin güncel sistemleriyle aynı performans, güvenilirlik ve verimlilik seviyesine ulaşmadığı belirtiliyor. Üretim kapasitesinin başlangıçta sınırlı kalması bekleniyor. Yerli makinelerin üretim hatlarına girmeden önce kapsamlı testlere tabi tutulması gerekiyor.
Yine de bu üretim hamlesinin uluslararası yansıması büyük oldu. Haberin ardından ASML hisseleri yüzde 8'in üzerinde değer kaybederken, çip ekipmanı tedarikçisi BE Semiconductor Industries de yüzde 8.5 civarında geriledi.
ABD ve Hollanda'nın uyguladığı ihracat kısıtlamaları, Çin'i kendi yarı iletken ekipmanlarını geliştirmeye zorluyor. Bu yerli makineler, Batılı ülkelerin yalnızca satış değil aynı zamanda bakım ve teknik servis hizmetlerini de kısıtlaması senaryosuna karşı Çinli üreticiler için bir alternatif oluşturabilir.
Piyasa Etki Analizi
Çin'in litografi teknolojisinde bağımsızlık kazanma yolunda attığı bu adım, küresel yarı iletken tedarik zincirinde uzun vadeli yapısal bir değişimin sinyallerini veriyor. Kısa vadede ASML ve Avrupalı ekipman üreticilerinin hisselerindeki baskı devam edebilir. Bu durum, Türkiye'deki teknoloji ve elektronik üreticilerinin maliyet yapılarını ve tedarik risklerini yeniden değerlendirmesine neden olabilir. Yarı iletken arzında olası bir çoğul kaynak (multi-sourcing) eğilimi, orta vadede global çip fiyatlarını ve dolayısıyla enflasyonist baskıları etkileyebilecek bir gelişme olarak izlenmelidir. Hamle, jeopolitik rekabetin yüksek teknoloji üzerindeki etkisini somutlaştırarak piyasalarda belirsizlik unsurunu artırıyor.
çin'in yerli litografi makinesi üretimi, küresel çip tedarik zincirinde bağımsızlık arayışını hızlandırarak asml ve avrupalı üreticiler üzerindeki baskıyı artırdı.