Günün Konuları (154)
Temmuzda ihracat rekor kırarken dış ticaret açığı da büyümeye devam etti
Temmuz ayi enflasyon rakamlari aciklandi, yillik enflasyon yuzde 31,75 oldu
temmuz ayı üretici enflasyonu verileri açıklandı
Yapay zeka çiplere talebi patlattı, RAM fiyatları 6 kat fırladı
Bakan Şimşek'ten temmuz enflasyonu sonrası dezenflasyon değerlendirmesi
Imalat sanayinde daralma temmuzda da devam etti ancak bazi sinyaller umut veriyor
Temmuzda dış ticaret açığı yüzde 14 arttı
Altın, petroldeki düşüşle haftaya yükselişle başladı
ABD ve Japonya'dan Koordineli Yen Müdalesi Onaylandı
Yapay zeka becerisi artık işe giriş kapısını belirliyor
Alibaba'nin yeni yapay zekâ modeli Qwen3.8-Max tanıtıldı: 2.4 trilyon parametre, 16 günlük büyük yazılım projesi testi
ENAG temmuz ayi enflasyon verilerini acikladi
ABD-İran görüşmelerinin başlayacak olması petrolde sert düşüş getirdi
borsada servetin yuzde 80'i 30 bin kisinin elinde: 7 milyon kucuk yatirimci yem mi oluyor
Rekabet Kurumu ilaç sektörü raporunu tamamladı: Fiyatlandırma ve dağıtım süreçleri mercek altında
OPEC+ ülkeleri eylülde üretimi günlük 188 bin varil artıracak
Halka arz endeksi temmuz ayında ilk kez negatife döndü
Bakıra Doğru Büyük Kayış: Madencilik Devleri Strateji Değiştiriyor
IMF raporu küresel ekonomide güç dengeleri nasıl değişiyor
Suudi Arabistan ile ABD arasinda nukleer isbirligi anlasmasi imzalandi
Esnafa verilen kredilerin limitleri ve vadeleri artırıldı
Vergi denetimlerinde yeni dijital sistem: İnceleme öncesi düzeltme imkânı geliyor
Arsa satışları tüm gayrimenkul satışlarının yüzde 40'ına ulaştı
Ticaret bakanından yeni kredi limitleri ve vadeleri
Sanayi Ürünlerine Yapılan Denetimlerde Rekor Ceza Uygulandı
Elektrikli otomobillerden sonra sıra elektrikli uçaklarda: İlk seferler için tarih belli oluyor
Avrupa'da faaliyet gösteren çeşitli girişim şirketleri 500 kilometre menzile sahip elektrikli uçaklar üzerinde çalışıyor. Avrupa Birliği Havacılık Güvenliği Ajansı'nın yaptığı analize göre bu mesafe, Avrupa'daki mevcut uçuş rotalarının yaklaşık dörtte birini kapsıyor. Londra-Dublin, Atina-Santorini, Barselona-İbiza, Roma-Sardinya gibi yoğun hatlar bu rotalar arasında öne çıkıyor. Özellikle demiryolu bağlantısı olmayan ada ve deniz geçişli güzergahlarda karbon emisyonlarının azaltılmasında elektrikli uçakların önemli bir rol oynaması bekleniyor.
Almanya merkezli bir girişim olan Vaeridion, 2030 yılına kadar sertifika almayı hedeflediği dokuz koltuklu elektrikli yolcu uçağı üzerinde çalışıyor. Şirket, havayolları ve özel jet işletmecilerinden 100 uçaklık ön sipariş aldığını duyurdu. İlk nesil elektrikli uçakların sınırlı yolcu kapasitesi nedeniyle büyük jetlerle doğrudan rekabet etmesi beklenmiyor. Ancak büyük havalimanlarına bağlantısı olmayan kırsal ve bölgesel hatlarda ciddi bir ihtiyaç doğurabileceği öngörülüyor.
Hollanda'da ise Elysian Aircraft firması, KLM ile birlikte çalışarak 2035'e kadar yaklaşık 90 yolcu taşıyabilecek ve 1.000 kilometre menzile sahip tamamen elektrikli bir uçak geliştirmeyi planlıyor. Fransız Aura Aero şirketi de 19 koltuklu ve 1.500 kilometre menzilli hibrit-elektrikli bölgesel uçağını 2029 sonuna kadar sertifikalandırmayı hedefliyor.
Elektrikli uçaklar uçuş sırasında fosil yakıt kullanmadığı için karbon emisyonu, hava kirliliği ve gürültü konusunda önemli avantajlar sağlıyor. Hibrit sistemlerde ise sürdürülebilir havacılık yakıtı kullanılarak emisyonların yüzde 80'e kadar düşürülebileceği belirtiliyor. Tabii burada bir uyarı var: elektrikli uçakların gerçek çevresel faydası, kullanılan elektriğin üretim kaynağına ve batarya üretim sürecindeki emisyonlara bağlı. Avrupa Komisyonu ise havacılığın karbonsuzlaştırılması hedefi kapsamında elektrikli uçak projelerini destekleyecek finansman araçlarının kapsamını genişletmeyi planlıyor.
Piyasa Etki Analizi
Bu gelişme kısa vadede döviz ve altın piyasalarını doğrudan etkileyecek bir haber olmasa da bazı dolaylı bağlantılara dikkat çekmek gerekiyor. Öncelikle elektrikli uçakların yaygınlaşması uzun vadede jet yakıtı talebini baskılayabilir. Jet yakıtı talebindeki olası düşüş, ham petrol fiyatları üzerinde aşağı yönlü bir etki yaratabilir. Brent petrol fiyatlarında uzun vadeli bir baskı oluşması, petrol ihracatçısı ülkelerin gelirlerini ve dolayısıyla bazı para birimlerini etkileyebilir. Ayrıca elektrikli uçak geliştirme sürecinde batarya hammaddesi olan lityum, kobalt ve nikel gibi metallere olan talep artacaktır. Bu metallerin fiyatlarında yukarı yönlü hareketler yaşanabilir. Havacılık sektöründe dönüşümü önceden gören yatırımcılar, batarya teknolojisi ve sürdürülebilir yakıt üreten şirketlerin hisselerine ilgi gösterebilir. Türkiye açısından ise THY ve Türk havacılık sektörünün bu dönüşüme nasıl ayak uyduracağı ilerleyen dönemde önemli bir konu olacak.